Με τους 10 από τους 13 Επάρχους της χώρας να υπηρετούν στο Νότιο Αιγαίο, η κατάργηση του θεσμού προκαλεί ισχυρούς τριγμούς, ενώ ο Χατζημάρκος δηλώνει ότι οι νησιώτες δεν θα μείνουν χωρίς εκπροσώπηση.
Έντονες αντιδράσεις προκαλεί η πρόβλεψη του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την κατάργηση του θεσμού των Επάρχων, ενός θεσμού που διαχρονικά εξυπηρετούσε τις ιδιαίτερες ανάγκες των νησιωτικών κοινωνιών και διασφάλιζε την άμεση σύνδεση των πολιτών με τη διοικητική δομή της Περιφέρειας.
Οι 10 Έπαρχοι της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου στο στόχαστρο του νέου νόμου:
Βρετού Άννα Έπαρχος Π.Ε Άνδρου
Δεληγιάννη Αναστασία Έπαρχος Π.Ε Τήνου
Καραμολέγκου Ιουλία Έπαρχος Π.Ε Σαντορίνης
Μαργαρίτης Ιωάννης Έπαρχος Π.Ε Νάξου
Μαρτίνος Γεώργιος Έπαρχος Π.Ε Κέας Κύθνου
Μουσελλής Εμμανουήλ Έπαρχος Π.Ε. Καλύμνου
Νικολαίδου Καλλιόπη Έπαρχος Π.Ε Καρπάθου Ηρωικής Νήσου Κάσου
Πετρόπουλος Βαζαίος Έπαρχος Π.Ε Πάρου
Σβύνου Κωνσταντίνα Έπαρχος Π.Ε. Κω-Νισύρου
Χωριανοπούλου Έλλη Έπαρχος Π.Ε Μήλου
Η απόφαση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αν αναλογιστεί κανείς ότι από τους συνολικά 13 Επάρχους που καταργούνται σε ολόκληρη τη χώρα, οι 10 υπηρετούν στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Πρόκειται ουσιαστικά για έναν θεσμό που συνδέθηκε άμεσα με τη νησιωτικότητα και τις ιδιαιτερότητες των νησιών του Αιγαίου, όπου οι μεγάλες αποστάσεις και οι αυξημένες ανάγκες καθιστούν απαραίτητη την παρουσία ενός αιρετού εκπροσώπου σε τοπικό επίπεδο.
Ο θεσμός του Επάρχου δεν αποτελεί απλώς έναν διοικητικό τίτλο. Για τα μικρά και απομακρυσμένα νησιά είναι το πρόσωπο που βρίσκεται καθημερινά δίπλα στους πολίτες, μεταφέρει άμεσα τα προβλήματα στην Περιφέρεια και παρακολουθεί την πορεία έργων και παρεμβάσεων. Για τον λόγο αυτό, πολλοί αυτοδιοικητικοί παράγοντες θεωρούν ότι η κατάργησή του αποδυναμώνει τη φωνή των νησιωτικών κοινωνιών.
Η σκληρή αντίδραση Χατζημάρκου
Το θέμα συζητήθηκε εκτενώς στη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Νοτίου Αιγαίου, έπειτα από πρωτοβουλία του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου, Γιώργος Χατζημάρκος.
Ο Περιφερειάρχης εξέφρασε την έντονη αντίθεσή του στην κατάργηση του θεσμού, τονίζοντας ότι η απόφαση αγνοεί τις ιδιαίτερες συνθήκες της πολυνησιωτικής Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου. Όπως υπογράμμισε, οι Έπαρχοι αποτελούν βασικό εργαλείο διοικητικής εγγύτητας και άμεσης εκπροσώπησης των νησιωτών.
Με ιδιαίτερα αυστηρή γλώσσα χαρακτήρισε την απόφαση «πολιτικά ανήθικη», ενώ δήλωσε κατηγορηματικά ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί στην πράξη την κατάργηση των Επάρχων, σημειώνοντας πως «δεν θα επιτρέψω να περάσει στην πράξη αυτή η απόφαση».
Παράλληλα, τόνισε ότι, παρότι ο νέος Κώδικας περιλαμβάνει θετικές αλλαγές, η κατάργηση του θεσμού των Επάρχων είναι μια επιλογή χωρίς λογική βάση, ιδιαίτερα όταν αφορά σχεδόν αποκλειστικά την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου.
Οι Έπαρχοι θα συνεχίσουν να προσφέρουν
Ο κ. Χατζημάρκος διαβεβαίωσε το Περιφερειακό Συμβούλιο ότι οι δέκα σημερινοί Έπαρχοι του Νοτίου Αιγαίου θα συνεχίσουν να επιτελούν το έργο τους, διατηρώντας τις ίδιες αρμοδιότητες και τον ίδιο ρόλο στην εξυπηρέτηση των νησιωτικών κοινωνιών, έστω και αν ο τίτλος του Επάρχου καταργηθεί τυπικά από τη νομοθεσία.
Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει ένα κρίσιμο ερώτημα για το μέλλον της νησιωτικής διοίκησης: μπορεί μια πολυνησιωτική Περιφέρεια όπως το Νότιο Αιγαίο να λειτουργήσει αποτελεσματικά χωρίς τον θεσμό που δημιουργήθηκε ακριβώς για να καλύπτει τις ανάγκες των μικρών και απομακρυσμένων νησιών;
Για πολλούς, η απάντηση είναι σαφής. Η κατάργηση των Επάρχων δεν αποτελεί απλώς μια διοικητική μεταβολή, αλλά μια απόφαση που αποδυναμώνει την εκπροσώπηση των νησιών και απομακρύνει τη διοίκηση από τον πολίτη, σε μια περίοδο όπου η ενίσχυση της νησιωτικότητας θα έπρεπε να αποτελεί προτεραιότητα της Πολιτείας.
